Onderzoek regio Dordrecht: TFA-waarden vergelijkbaar met rest van Nederland

De gemeente Dordrecht heeft samen met Papendrecht, Sliedrecht en Molenlanden eenoriënterend onderzoek laten uitvoeren naar de aanwezigheid van TFA (trifluorazijnzuur) inbodem en water in de regio rond Chemours. De gemeten waarden blijken vergelijkbaar met diein andere delen van Nederland en Europa. Er zijn geen aanwijzingen van een directe invloedvan Chemours.

Volgens de onderzoekers zijn de gezondheidsrisico's van de gemeten concentraties laag. Op basis van deze resultaten is vervolgonderzoek niet nodig.

Aanleiding en doel onderzoek

Omdat in de regio rond Chemours eerder verhoogde concentraties PFOA zijn gevonden, is nu onderzocht of dit ook geldt voor TFA. Uit recente bevindingen is gebleken dat Chemours, naast andere PFAS-verbindingen, al langere tijd TFA uitstoot naar lucht en oppervlaktewater. De gemeente Dordrecht gaf Arcadis opdracht om de aanwezigheid van TFA in grond, grondwater en oppervlaktewater te verkennen. Met dit onderzoek wilden de gemeenten duidelijkheid krijgen over de situatie in de regio en nagaan of er sprake is van duidelijk verhoogde TFA-verontreiniging.

Resultaten

Het onderzoek is uitgevoerd op dezelfde manier als het eerdere onderzoek naar PFOA. Toen werden rond Chemours verhoogde PFOA-waarden gevonden die elders in Nederland niet voorkwamen. Bij TFA is dat patroon niet gevonden: de gemeten waarden rond Dordrecht zijn vergelijkbaar met die in andere delen van Nederland en Europa. Daarom is een groter vervolgonderzoek naar Chemours als mogelijke bron van grootschalige TFA-verontreiniging op dit moment niet nodig.

Vervuiling stoppen

Tanja de Jonge, wethouder Dordrecht: "PFAS horen niet in onze leefomgeving. Dat we TFA overal aantreffen zonder duidelijke bron, onderstreept de noodzaak van wereldwijde uitfasering. Huidige concentraties lijken geen acuut risico, maar dat is geen excuus om vervuiling voort te zetten." Zoals in de raadsinformatiebrief van 11 november jl. (2025-0114433) onder punt 8 aangegeven hebben de vier gemeenten een kritische zienswijze ingediend op de ontwerpbeschikking van DCMR voor het uitstoten door Chemours van 10,2 kg TFA per jaar via de lucht.

Wat is TFA?

TFA (trifluorazijnzuur) is een ultrakorte en zeer stabiele PFAS-stof. Het ontstaat als afbraakproductvan onder meer koelmiddelen en bestrijdingsmiddelen. Omdat TFA goed oplost in water en nauwelijks afbreekt, wordt het wereldwijd in grond- en oppervlaktewater aangetroffen.

Vragen over PFAS en gezondheid

Heeft u vragen over PFAS en de gezondheid, dan kunt u contact opnemen met GGD Zuid-Holland Zuid via mmk@ggdzhz.nl of 078 - 770 8500. Op de website van GGD Zuid-Holland Zuid vindt u antwoorden op veelgestelde vragen. Heeft u klachten of zorgen over uw eigen gezondheid? Neem dan contact op met uw huisarts.

Link naar het rapport

https://pfasinfo.nl/storage/rapport-tfa-onderzoek-in-grond-en-water-def2.pdf

oppervlaktewater

Veel gestelde vragen over TFA (trifluorazijnzuur)

Wat is TFA?

TFA staat voor trifluorazijnzuur. Het is een zogenoemde ultrakorte keten PFAS-stof. Deze stoffen zijn zeer stabiel en komen wereldwijd in het milieu voor, onder andere door industriële processen en het gebruik van bepaalde bestrijdingsmiddelen en koelmiddelen.

Waarom is er onderzoek gedaan naar TFA rondom Chemours?

Omdat Chemours bekend staat als producent van PFAS en TFA ook door het bedrijf wordt uitgestoten, wilde de gemeente Dordrecht weten of er mogelijk sprake is van een grootschalige verontreiniging met sterk verhoogde concentraties in de bodem, het grondwater en het oppervlaktewater in de omgeving.

Op welke plekken zijn metingen gedaan?

Op vijf plekken is onderzoek gedaan naar grond, grondwater en oppervlaktewater. Vier plekken liggen ten noorden en noordoosten van Chemours (benedenwinds) en één ten zuiden van Chemours (bovenwinds). 

Wat heeft het onderzoek aangetoond?

In één van de vijf grondmonsters is TFA gevonden; echter deze kan niet aan Chemours worden gekoppeld.

In bijna alle grondwatermonsters is TFA wel aangetroffen, maar op niveaus die vergelijkbaar zijn met elders in Nederland en Europa.

In het oppervlaktewater zijn de hoogste waarden gemeten dicht bij Chemours, maar deze zijn in dezelfde orde van grootte als op grotere afstand en elders in Nederland en Europa.

Zijn de gemeten waarden gevaarlijk voor de gezondheid?

Nee. Alhoewel er voor TFA in bodem en oppervlaktewater geen formele gezondheidskundige advieswaarden bestaan, hebben de onderzoekers door vergelijking met advieswaarden voor andere PFAS toch kunnen concluderen dat de risico’s laag zijn.

Betekent dit dat Chemours geen rol speelt?

Het onderzoek laat zien dat de in dit onderzoek gemeten TFA-concentraties niet duidelijk te koppelen zijn aan Chemours. De waarden zijn vergelijkbaar met landelijke en Europese niveaus. Dat sluit niet uit dat er op andere plekken in de omgeving van Chemours wél hogere concentraties kunnen voorkomen die aan Chemours of haar voorganger te relateren zijn.

Kan TFA ook uit andere bronnen komen?

Ja. Naast industriële uitstoot kan TFA ook ontstaan uit het gebruik van bepaalde bestrijdingsmiddelen in de landbouw. TFA kan ook ontstaan door afbraak van koelmiddelen die wereldwijd worden gebruikt. 

Komt er vervolgonderzoek?

Op basis van de huidige resultaten is vervolgonderzoek op de onderzochte locaties niet nodig. De gemeente blijft de situatie volgen en zal bij nieuwe informatie of signalen opnieuw actie ondernemen.

Wat betekent dit voor inwoners praktisch?

Geen beperkingen; er zijn op basis van dit onderzoek geen speciale voorzorgsmaatregelen nodig.